„Ostatni dzień Hitlera” – Jonathan Mayo, Emma Craigie

Ostatni dzień Hitlera, Jonathan Mayo, Emma CraigieSporo jest sensacyjnych teorii osnutych wokół wydarzeń związanych ze śmiercią Adolfa Hitlera. W książce Johnatana Mayo i Emmy Craigie nie doszukamy się żadnych legend i mitów na ten temat. „Ostatni dzień Hitlera” to zapis wydarzeń z 30 kwietnia 1945 roki i dnia poprzedzającego jego samobójstwo. Autorzy nie ograniczają się do samego przywódcy III Rzeszy, ale pokazują jak wyglądał wtedy świat. Co działo się w berlińskim bunkrze stanowi jednak najważniejszą część tej publikacji.

W książce „Ostatni dzień Hitlera” najpierw rozpisano głównych bohaterów wydarzeń tych dni. Gdyby ktoś miał problem podczas lektury o kim akurat jest mowa, może wrócić do tego spisu postaci. We wstępie Johnatan Mayo i Emma Craigie przybliżają sylwetkę Adolfa Hitlera. Pokrótce piszą kim był, jak kształtowały się jego poglądy, jak doszedł do władzy. Dojdą do tego momentu, kiedy siły radzieckie i amerykańskie znajdą się o krok od zdobycia Berlina.

Skąd wiadomo, że o północy 29 kwietnia 1945 roku Ewa Braun starannie przygotowywała swoją garderobę, a Adolf Hitler w sali konferencyjnej wygłaszał przemowę? Autorzy książki zadbali o to, by zebrać dostępne materiały źródłowe. Z jednej strony były to zapiski i dokumenty. Z drugiej, opisując wydarzenia w bunkrze Hitlera, autorzy skupili się na relacjach świadków, którzy opowiedzieli o tym, co widzieli na własne oczy. Dało im to możliwość w miarę precyzyjnej rekonstrukcji wydarzeń.

Widzimy schorowanego i zmęczonego człowiek, który gorączkowo porządkuje swoje dokumenty. Postanawia napisać testament, z którego wynika, że nie zmienił poglądów i jest przekonany o ich słuszności. Hitler domaga się sprowadzenia urzędnika stanu cywilnego, by poślubić swoją wieloletnią kochankę, Ewę Braun. Testament zostaje spisany w trzech kopiach i odesłany w trzy różne miejsca. Z teczek wynika, że Adolf zamierza popełnić samobójstwo. Nie chce trafić w ręce aliantów i być sądzonym za swoje zbrodnie.

Z książki „Ostatni dzień Hitlera” dowiemy się, jak wyglądało życie codzienne w bunkrze. Choć na zewnątrz wiele się dzieje, to przywódca III Rzeszy zachowuje swoje przyzwyczajenia. Odbywają się regularne posiłki, rozmowy przy stole. Poznamy też najważniejszych współpracowników Adolfa Hitlera. Wraz z nim w bunkrze przebywali nie tylko tacy ludzie jak kucharka, sekretarki, czy osobisty asystent, albo kierowca. Herman Fegelein, Heinrich Himmler oraz Herman Göring pragnęli przeżyć, ale byli też tacy jak Martin Bormann i Joseph Goebbels, którzy twardo trwali przy swoim przywódcy do końca.

Magda i Joseph Goebbelsowie również popełniają samobójstwo. Czy matka sześciorga dzieci nie miała żadnych wątpliwości przed podaniem dzieciom trucizny? Z tej książki dowiemy się jak to wyglądało. Według autorów cyjanek zaaplikował im dr Stumpfegger, a nie Magda Goebbels, jak się często sądzi. Zobaczymy w książce dramatyczny przebieg walk o Berlin. Dowiemy się, kto znalazł ciało Hitlera i dlaczego Stalin nie chciał przyjąć tego faktu do wiadomości.

Książka „Ostatni dzień Hitlera” została napisana w oryginalny sposób. Odtworzenie ostatnich godzin życia przywódcy III Rzeszy to zaledwie jedna z części tej książki. Drugą stanowią opowieści ludzi z różnych stron świata, którzy wtedy byli uczestnikami, albo świadkami wydarzeń ważnych i zwyczajnych. Widzimy, że zacięte walki cały czas trwały. Choć klęska nazistów byłą tak blisko, ludzie ginęli bardzo często. Nie tylko żołnierze z obu stron, ale też zwykli obywatele Rzeszy, jeńcy, albo osoby posądzane o zdradę. Naziści zacierali też dowody swojej winy, stąd te liczne wyroki śmierci. Zaglądamy też na front po drugiej stronie świata. Czy i tu widać zapowiedź końca wojny?

Jonathan Mayo i Emma Craigie postanowili przedstawić ostatnie dni Hitlera w nietypowy sposób. Otrzymujemy częste zmiany perspektywy. Przenosimy się w różne miejsca i poznajemy kolejne relacje świadków. Czytając książkę miałam wrażenie, że oglądam trzymający w napięciu film o ostatnich chwilach Hitlera. Całą ocenę autorzy pozostawiają jednak nam. Oczywiście odpowiednio nas najpierw ukierunkowują, byśmy potrafili na relacje spojrzeć w sposób krytyczny. Wszystkie szczegóły przedstawiają czytelnikom niezwykle dokładnie i skrupulatnie. Dzięki temu niemal czujemy, że znajdujemy się w samym centrum wstrząsających wydarzeń.

    • Tutaj można zobaczyć, jak wyglądał Hitler, jak się zachowywał, przed popełnieniem samobójstwa. Stary, schorowany człowiek, który uparcie tkwi w swoich przekonaniach. Autorzy portretują tę postać, ale tła również nie zabraknie. Natomiast ocenę pozostawiają nam.

  1. Jak się historią nie interesuję, tak ta książka bardzo mnie ciekawi. Temat ma bardzo interesujący, no i możliwość spojrzenia na ostatnie dni Hitlera z różnych perspektyw jest bardzo intrygująca.

    • Ciekawy jest sam sposób opowieści. Autorzy trzymają nas w napięciu, bo niby mniej więcej wiemy czego się spodziewać, ale niejednokrotnie nas zaskoczą tymi detalami i szczegółami.

  2. Nie żal mi nikogo z tej bandy poza dziećmi Goebbelsów. Sukinsyn nie miał litości nawet dla nich. Jakim trzebą być ojcem i matką, żeby to zrobić? Potworem bez duszy. Nie mam co do tego żadnej wątpliwości. Takim zresztą samym jak Stalin wobec swojego syna. Wtedy gdy oni sobie biesiadowali w bunkrze to ludzie ginęli pod ostrzałem w mieście.

  3. Pozycja ciekawa, chociaż z pewnością cieszyła by się większą poczytnością, gdyby autorzy wysnuli jedną z efektownych tez, wedle których Hitler nie zginął, ale wydostał się jakimś cudem z oblężonego Berlina i uciekł do Ameryki Płd. Z tego co kojarzę, za młodu czytałem jakąś książkę sensacyjną, której fabuła rysowała się mniej więcej w ten właśnie sposób 🙂

    Ta książka kojarzy się z rzetelną próbą odtworzenia ostatnich dni Hitlera. Ale nie sposób chyba określić, czy autorzy mieli absolutną słuszność we wszystkich swoich dociekaniach : )

    • Tutaj autorzy szukali jakiegoś wspólnego mianownika, tego co się powtarza w relacjach o ostatnich godzinach przywódcy III Rzeszy. Tam gdzie nie są czegoś pewni, podają, co nie zostało do dziś wyjaśnione. Odkrywają też nieznane fakty – współczesna nauka daje dzisiaj znacznie więcej możliwości niż kiedyś. Większość nieznanych informacji dotyczy jednak bohaterów drugiego planu.

  4. Rozumiem doskonale, jak ważna historycznie postacią jest Adolf Hitler, ale odczuwam do niego tak wielką niechęć, że przezwycięża ona wszelką mą ciekawość w tym temacie.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *