Najbardziej znanym astronomem dla każdego, kto się wychował w Polsce z pewnością będzie Mikołaj Kopernik. Nic dziwnego, jego teoria heliocentryczna okazała się przełomowa i niezwykle ważna nie tylko dla świata nauki. Co było po Koperniku? Kto przyczynił się do rozpowszechnienia tej teorii oraz bronił jej przed sceptykami? Tutaj wysuwa się kolejna postać ze świata nauki. Jest nią Galileusz. By poznać go nieco lepiej, sięgnęłam po biografię „Galileusz. Heretyk, który poruszył wszechświat”. Jej autorem jest Mario Livio izraelsko-amerykański astrofizyk, popularyzator nauki.

Nie trzeba cofać się daleko w przeszłość, by zauważyć, że naukowcy mają podwójnie trudne zadanie. Najpierw badają jakieś zagadnienie, a gdy odkryją coś przełomowego, muszą przekonać świat, że mają rację. A ten ostatni bywa bardzo oporny. Doskonale wiedział o tym Mikołaj Kopernik, Galileusz miał również się o tym boleśnie przekonać. Jednocześnie właśnie ten astronom stał się postacią, którą zna niemal każde dziecko na świecie. Czego takiego dokonał?

Urodzony w 1564 w Pizie Galileo Galilei był synem Vincenza, muzyka i teoretyka muzyki. Również matka była osobą wykształconą. Ojciec miał problem, żeby utrzymać rodzinę z muzyki, więc prawdopodobnie handlował płótnem. Galileusz miał studiować medycynę w Pizie. Jako lekarz mógłby dobrze zarabiać w przyszłości, ale ta dziedzina wiedzy nieszczególnie interesowała młoedego Galileusza. Zdecydowanie bardziej wolał matematykę. Oczywiście jako człowiek renesansu pasjonował się wieloma zagadnieniami, nie pomijając literatury.

Kiedy miał dwadzieścia pięć lat objął katedrę matematyki w Pizie. Choć nie przebywał tam zbyt długo, zdążył dokonać ważnego odkrycia, ale dotyczącego mechaniki. Obalił koncepcje Arystotelesa dotyczącą swobodnego spadania ciał. Według starożytnego myśliciela, prędkość spadania zależała od masy. Galileusz dowiódł, że wcale tak się nie dzieje.

Kiedy Galileusz zetknął się z teorią Kopernika, sam wkrótce stał się jej zwolennikiem. Model heliocentryczny jeszcze nie cieszył się popularnością. Jednak coraz więcej ludzi nauki dochodziło do wniosku, że Kopernik miał rację. Kiedy Galileusz dowiedział się o tym, że wynaleziono lunetę, postanowił przyjrzeć się temu urządzeniu. Z czasem skonstruował własne narzędzie, teleskop, który skierował w stronę nieba, by móc patrzeć w gwiazdy. W ten sposób dokonał wielu zaskakujących odkryć.

Mario Livio pokazuje czytelnikom wybitnego człowieka nauki. Osobę, dzięki której zupełnie inaczej patrzymy na świat, niż ludzie średniowiecza. By tak się stało, potrzebni byli nie tylko wielcy odkrywcy, ale również osoby popularyzujące naukę. Galileusz doskonale zdawał sobie sprawę, że nie wystarczy pracować w laboratorium, czy dokonywać obliczeń matematycznych. Trzeba tę wiedzę przekazywać dalej. W sposób zrozumiały dla przeciętnego człowieka. Dlatego swoje traktaty pisał po włosku.

Dla autora biografii ważne było, by pokazać Galileusza przez pryzmat współczesnych czasów. Konflikty ze Świętą Inkwizycją, zmuszenie naukowca do wyrzeczenia się głoszonych tez, wskazuje nie tylko jako godne pogardy, ale również autor odnosi te wydarzenia do tego, co dzieje się dzisiaj. Kiedyś Kościół nie potrafił oddzielić wiary od nauki, obecnie wielu ludzi wciąż ignoruje odkrycia naukowe.

Dzięki książce „Galileusz. Heretyk, który poruszył wszechświat” mamy okazję poznać bliżej tytułową postać. Dowiemy się, czy rzeczywiście był odstępcą od wiary oraz jakich dokonał odkryć. Mario Livio nie skupia się na szczegółowych epizodach z życia opisywanej postaci. Bardziej istotne dla autora jest, by pokazać czym Galileusz się wyróżniał w swojej epoce i odpowiedzieć nam na pytanie, dlaczego spotkały go tak surowe konsekwencje za głoszenie swoich teorii. Dzisiaj łatwo oceniać osobę, która wyrzekła się w trakcie procesu swoich tez, ale dzięki biografii lepiej zrozumiemy zarówno Galileusza, jak i czasy, w których żył. Choć nie istnieje już Święta Inkwizycja, to szybko okaże się, że wciąż istnieje wielka ignorancja jeśli chodzi o zdobycze nauki. Autor też pokaże nam, jak zmieniało się podejście do religi i nauki na przestrzeni wieków, zachęcając do dialogu obu dziedzin. Dla Galilusza ważna była idea wolności w głoszeniu swoich twierdzeń. Podkreśla to również Mario Livio, dla którego istotne jest, by idee, którymi kierował się Galileusz były znane światu.