Osmau Dazai urodził się na początku XX wieku, a jednak do dzisiaj jest autorem, po którego bardzo chętnie sięgają czytelnicy. Co sprawiło, że japoński pisarz wciąż jest tak popularny? Może spowodował to jego niekonwencjonalny styl życia? Faktem jest, że w 1948 roku popełnił samobójstwo, choć nie miał jeszcze nawet czterdziestu lat. Twórczość Osamu Dazaia cieszy się sporą popularnością zwłaszcza wśród młodych ludzi. Co takiego ich przyciąga do tej prozy? Postanowiłam to sprawdzić za sprawą zbioru opowiadań „Owoce wiśni”.

Krótka forma wymaga od czytelnika szczególnej uwagi, ale dzięki temu można zapoznać się ze stylem i talentem pisarskim ich autora. Właśnie z tego powodu zaczęłam swoją przygodę ze zbiorem „Owoce wiśni”. Chciałam zobaczyć, czy jestem w stanie odkryć w prozie Osamu Dazaia coś dla siebie i nie zawiodłam się. Mimo obaw o różnice kulturowe, udało mi się w tych tekstach uniwersalną tematykę i problematykę.

Otrzymujemy szesnaście opowiadań, ale by ułatwić nam odbiór z tyłu książki znajdziemy posłowie Mikołaja Melanowicza, który przybliża nam zarówno czasy, w jakich przyszło żyć Dazaiowi, jak i samą twórczość autora. Na końcu zbioru umieszczono kalendarium, dzięki któremu nieco dokładniej poznajemy życie oraz kolejność powstawania dzieł pisarza.

Dzisiaj zapominamy niekiedy o tym, że nie zawsze można tworzyć zgodnie z tym, co chcielibyśmy przekazać światu. Osamu Dazai musiał uważać, gdyż dojrzewał w Japonii trochę innej niż dzisiaj. Przed wybuchem i w czasie II wojny światowej trudno o nastrój radości, czy wiarę w człowieka, a po klęsce Japonii sytuacja niewiele się poprawiła.

W opowiadaniach Osamu Dazaia zobaczymy teksty, które pokazują nam sytuację człowieka żyjącego i dostającego w pierwszej połowie XX wieku w Japonii. Oglądamy rzeczywistość z perspektywy bohaterów często naznaczonych niezwykłą wrażliwością, dla których życie bywa bolesne. Historie, jakie odkrywamy, sprawiają wrażenie autotematycznych i autobiograficznych. Narratorami jednak nie zawsze są mężczyźni. W „Opowieści śnieżnego wieczora” poznajemy relację kobiety, która chce zanieść ciężarnej bratowej suszone mątwy. Tyle że podczas marszu w śnieżycy gubi je. Pozostaje jej tylko piękny widok padających płatków śniegu i właśnie ten obraz postanawia przekazać bratowej.

Pisarz w tekstach, jakie otrzymujemy, kreśli sceny ze zwykłego życia. Rozgrywają się one w Japonii, ale nie są to obrazy na których byśmy zbudowali sobie typową codzienność przeciętnego człowieka. Oglądamy jednostki nadwrażliwe, które nie potrafią poradzić sobie z cierpieniem i melancholią. Bohater z jednej strony ma do czynienia z pięknymi widokami na górę Fuji, albo Tokio, ale nie zawsze potrafi to docenić. Otrzymujemy subtelne opisy, zwykłe zmartwienia rodzica, a także groźne tło, np. ucieczkę przed bombardowaniami, choć ukazane tak, jakby to było niemal normalne.

Osamu Dazai potrafi łączyć w swoich tekstach sceny ze zwykłej egzystencji. Dostrzegamy radości i smutki, gdyż opowiadania nie są pozbawione ironii oraz humoru, a jednocześnie zmuszają nas do refleksji. Dazai kreuje bohaterów w taki sposób, że nie zawsze wzbudzają sympatię, ale przez to stają się właśnie bardziej interesujący. Oglądamy różne stany psychiczne, skłonności samobójcze postaci, czy popadanie w uzależnienie od leków. Sprawia to niepokojące wrażenie. Odkrywanie tej prozy oraz poznawanie bohaterów okazało się dla mnie ciekawą podróżą literacką. Choć teksty powstawały wiele lat temu, to gdyby nie tło, miałabym wrażenie, że śledzę przeżycia, przemyślenia i rozterki postaci współczesnych. Myślę, że zbiór „Owoce wiśni” jest warty uwagi, gdyż mamy do czynienia z poruszającą i zmuszającą do myślenia prozą.

PS „Owoce wiśni” z japońskiego przełożyła Katarzyna Sonnenberg-Musiał.